User-generated content in het onderwijs
Online Leeromgeving
Enkele jaren geleden was de verwachting dat user-generated content het helemaal zou gaan worden. Dat iedereen zou gaan publiceren op het internet. Sindsdien hebben we gezien dat het inderdaad steeds gemakkelijker is geworden voor iedere internetgebruiker om zich te uiten op allerlei manieren. Hyves, Twitter, YouTube, weblogs, iedereen weet inmiddels wat het is. Ik wil hier graag ingaan op de relatie met het onderwijs.
Laat ik maar beginnen met de conclusie: we hebben nog lang niet het eindstation bereikt wat betreft user-generated content in het onderwijs. Ik denk dat digitale leerinhouden (of lesmaterialen) in het onderwijs steeds meer door gebruikers (docenten, maar ook leerlingen) zelf zullen worden gemaakt en verspreid. De belangrijkste oorzaak van deze ontwikkeling is dat het steeds eenvoudiger is geworden om digitaal (les)materiaal te maken. En digitaal materiaal kun je ook heel gemakkelijk verspreiden via internet. Eén van andere factoren die verder ook bijdraagt is de bewustwording dat je van verschillende licenties gebruik kunt maken om je materialen te delen en legaal te laten hergebruiken (zie bijvoorbeeld Creative Commons). Laat ik hierbij wat reclame maken voor enkele goede initiatieven (in willekeurige volgorde):
- Klascement. Dit is van oorsprong een Vlaams initiatief. Klascement bevat duizenden digitale leermiddelen. Deze zijn grotendeels door docenten ingebracht. Het materiaal is van allerlei kwaliteit. Het is vooral bedoeld voor het basisonderwijs en voortgezet onderwijs (in Vlaanderen: secundair onderwijs). Inmiddels is er ook een Nederlandse versie van Klascement (www.klascement.nl), met op moment van schrijven 451 items. Het voordeel van de Nederlandse versie is dat je kunt zoeken op basis van het Nederlandse onderwijsstelsel (dus bijvoorbeeld Economie en Administratie voor het MBO).
- Learning Resource Exchange (LRE) is een internationale website, gesteund vanuit de EU. Henk Nijstad (van Kennisnet) schreef hier vorige maand al over : “De LRE richt zich, vanuit authentiek Europees gedachtengoed, alleen op zgn. travel well-content. Dat is content direct of met beperkte moeite gebruikt kan worden in de diverse taal- en cultuurgebieden in Europa. Inmiddels heeft de LRE 200.000 leerobjecten en een handvol zoekportals.”
- Online Leeromgeving (OLO) van de Universiteit Twente. Dit is een grote verzameling van digitale modules (veelal uitgewerkt in animaties), eindexamens (en uitwerkingen) en luistertoetsen bedoeld voor leerlingen van het HAVO en VWO. Alle materialen zijn snel terug te vinden op basis van vakken, maar ook op basis van eindtermen of de gebruikte lesmethode. Voor de volledigheid: als projectpartner van Twente’s got Talent ben ik onder andere betrokken bij het uitbreiden van de Online LeerOmgeving voor docenten.
- OCW Consortium. Werkt u in het hoger onderwijs dan kunt u uw hart ophalen bij vele tientallen universiteiten die veel van hun leermaterialen delen via het OpenCourseWare (OCW) model.
- Natuurlijk moet ook WikiWijs hier genoemd worden. Na (ook van mij) kritische geluiden bij de start van WikiWijs, kan inmiddels wel gesteld worden dat hier goede dingen aan het gebeuren zijn. Bij WikiWijs is voor iedereen in het onderwijs in Nederland digitaal leermateriaal te vinden.
Nog niet overtuigd? Er zijn nog veel en veel meer bronnen die u kunt inzetten indien u digitaal lesmateriaal zou willen gebruiken. Te veel om allemaal op te noemen. En wilt u eens van dichtbij bekijken wat er mogelijk is met digitaal lesmateriaal, ga dan bijvoorbeeld naar het #onderwijsplugfest van NOiV van 7 oktober (gratis toegang, in Utrecht). Of ga naar de herfstschool Open Leermaterialen (op 6, 7 en 8 oktober, Delft) , of de startbijeenkomst van de SIG Open Educational Resources.
Oh ja, ik vond nog een mooi voorbeeld van slim gebruik van user-generated content. Namelijk de actie Wiki loves Monuments. Doe mee met de wedstrijd waarin je foto’s kunt uploaden van Rijksmonumenten (en die foto’s zou je weer nuttig kunnen gebruiken in het onderwijs!).
Je schrijft dat er bij Wikiwijs leuke dingen aan het gebeuren zijn. Ik ben daar nog steeds naar op zoek! Heb ik iets gemist? Kijk ik niet goed? Ben ik te somber?
Het grootste probleem vind ik dat ik niet het gevoel heb dat er veel docenten zijn en dat er vrijwel geen sprake is enige vorm van interactie… Een beetje een ‘dooie boel’ zal ik maar zeggen.
Maar misschien mis ik iets…?
Willem, je hebt wellicht wel een beetje gelijk. Wat ik zie bij en aan WikiWijs is dat men zeer actief is met vernieuwingen en uitbreidingen. Er komt ook steeds meer content beschikbaar voor de verschillende onderwijstypes. Dus daarom ben ik voorzichtig positief.
Of er veel docenten zijn? Misschien dat Ronald Huizer die vraag kan beantwoorden. Er worden vast wel statistieken bijgehouden.
Het probleem is (denk ik) dat er feitelijk niet of nauwelijks content gemaakt wordt. Het is meer een soort ‘pompstation’ van bestaande zaken. Of nog erger dezelfde ‘meuk’ als in vakwijze, davindi, contentcorner, e.d.
Nog zorgelijker: wie gaat die 800.000 items bijhouden? updaten? schoonvegen? van kwaliteitsmarkering voorzien?
Ik weet het niet. Die RH zwijgt verder ook in alle talen…:-)
Leuk verhaal; merk jij als adviseur dat scholen actiever bezig zijn met open, digitale leermiddelen? Ik zie vanuit mijn perspectief verschillende mooie initiatieven, waarbij ook behoefte is aan advies op dit gebied.
Ik kom niet dagelijks binnen de schoolmuren, dus of er veel scholen met open digitale leermiddelen bezig zijn? Ik heb er geen harde cijfers over of bewijzen van. Ik denk eerlijk gezegd dat docenten nog grotendeels in de marge (en in de vrije tijd!) hiermee bezig zijn. Maar ja, daar moet natuurlijk ook de innovatie vandaan komen!
Binnen Twente’s got Talent hebben we er ook aandacht voor. Onze partners in het VO zijn in principe positief, getuige ook de deelname van docenten aan Docent OntwikkelTeams (DOT). Maar we moeten nog gaan ervaren hoe blij zij ervan worden.